Stulecie posługi ss. Felicjanek w Zakładzie Specjalnym dla Chronicznie Chorych przy ul. Nowowiejskiej 10 a w Warszawie

W dniu 15.09.2018 r. odbyły się uroczystości związane ze stuleciem posługi ss. Felicjanek w Zakładzie Specjalnym dla Chronicznie Chorych przy ul. Nowowiejskiej 10 a w Warszawie. Wśród zaproszonych gości znalazła się także rodzina Sobańskich (potomkowie fundatora zakładu).

001_Nowowjejska
Schronienie dla paralityków przy ul. Nowowiejskiej 10a; fot. z lat 1930. z archiwum Zgromadzenia ss. Felicjanek

Inicjatorką opieki nad obłożnie chorymi osobami z ubogich środowisk była Klementyna hr. Łubieńska. Wraz z nowicjuszką-felicjanką Balbiną Pągowską opiekowała się pacjentami w ich mieszkaniach, a najciężej chorych zabierała do swego domu. Szlachetne dzieło swej kuzynki docenił Felix hr. Sobański i w 1876 r. ufundował przy ul. Nowowiejskiej 10 a w Warszawie gmach „Schronienia dla paralityków pod wezwaniem św. Rocha imienia hrabiów Sobańskich”. Od tamtego momentu zakład funkcjonuje w tym samym miejscu. W XIX i na pocz. XX w. w schronieniu przebywało na stałe ok. 150 pacjentów. Felix Sobański oprócz pokrycia kosztów budowy zabezpieczył „kapitał żelazny”, który pozwalał na utrzymywanie placówki. Wraz z grupą dobroczyńców zdeponował w tym celu w banku 250 tyś. rubli. Sobańscy wspierali schronienie do 1945 r. Wielkimi dobrodziejami zakładu byli Michał i Ludwika z hr. Wodzickich hr. Sobańscy. Dzięki ich staraniom placówkę w 1918 r. objęły ss. Felicjanki. Podczas II wojny światowej Niemcy wyrzucili pacjentów i siostry zakonne a budynek zajęli na szpital. Podopiecznych i personel przeniesiono do kamienicy na rogu ulic Leszno i Żelaznej. Tam zostali zamordowani w 1944 r. wraz z Ludwiką hr. Sobańską, która odmówiła opuszczenia potrzebujących.

002_Nowowjejska sala chorych
Sala chorych w schronieniu dla paralityków przy ul. Nowowiejskiej 10a;
fot. z lat 1930. z archiwum Zgromadzenia ss. Felicjanek

Po wojnie ss. Felicjanki powróciły do częściowo zrujnowanego budynku. Oprócz pomocy chorym wspierały powracających z niewoli i prowadziły darmową kuchnię, która wydawała dziennie kilkaset obiadów. W 1951 r. władze komunistyczne planowały likwidację zakładu, do której ostatecznie nie doszło. Siostrom odebrano wówczas niemal cały ogród, który zabudowano blokami. Na przełomie XX i XXI siostry przeprowadziły liczne remonty budynku, który do dziś służy celom, określonym przez fundatora.

010_Nowowiejska_
Podopieczni, personel i goście w oczekiwaniu na rozpoczęcie Mszy św., 15.09.2018 r.

Uroczystości w dniu 15.09.2018 r. rozpoczęła uroczysta Msza św. dziękczynna pod przewodnictwem ojca dr Pawła Zająca – Przełożonego Prowincjalnego Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej. Po nabożeństwie Michał hr. Sobański, prapraprawnuk fundatora, otworzył wystawę poświęconą historii zakładu. Jej autorką była S.M. Fidelia Janas, historyczka zgromadzenia ss. Felicjanek. Na zakończenie goście wysłuchali koncertu i uczestniczyli w przyjęciu w ogrodzie.

035_Nowowiejska_
Michał hr. Sobański po otwarciu wystawy jubileuszowej, 15.09.2018 r.

S.M. Fidelia Janas – „Zarys historii Zakładu Specjalnego dla Chronicznie Chorych dawnego Schroniska Paralityków pod wezwaniem św. Rocha fundacji Hrabiów Sobańskich”

Galeria